diety‎ > ‎

Dieta w chorobie - nadwrażliwość jelita grubego

Częste burczenie w brzuchu, wzdęcia, zaparcia lub biegunki to objawy nadwrażliwego jelita. Na dolegliwość tę cierpi co druga osoba zgłaszająca się do poradni gastrologicznych. Dotyka ona zwłaszcza osób żyjących w ciągłym pośpiechu i stresie.

Choroba objawia się tym, że jelita po jedzeniu kurczą się mocniej i częściej niż zwykle. To zaś powoduje bóle brzucha, nudności, wymioty, wzdęcia, biegunki lub zaparcia. Charakterystyczne są także niepełne wypróżnienia oraz uczucie pełności nawet po niewielkim posiłku. Dolegliwości nasilają się w sytuacjach stresowych, a nie występują w nocy, gdy jesteśmy odpoczęci i zrelaksowani. Co ciekawe niektórzy uskarżają się na silne bóle brzucha i biegunki, innym dokuczają kurczowe bóle jelit i zaparcia. Są i tacy, którzy narzekają na wzdęcia, pełność w żołądku i bole brzucha.

Kluczową rolę w leczeniu nadwrażliwości jelita odgrywa sposób odżywiania. Najlepsze efekty daje dieta lekkostrawna, którą modyfikuje się w zależności od postaci choroby. 

W każdym przypadku trzeba jeść regularnie, najlepiej 4-5 posiłków mniejszych dziennie. Szczególnie ważne jest lekkie śniadanie, np. płatku kukurydziane z ciepłym mlekiem lub jogurt z muesli z bananem. Trzeba jeść powoli bez pospiechu, na siedząco, w spokojnej atmosferze. Posiłki najlepiej przygotowywać w dom. Najlepiej wyłączyć z diety potrawy ciężkostrawne, smażone i ostro przyprawione. Unikać tłustych wędlin, pasztetów, konserw mięsnych, wieprzowiny, dziczyzny, wołowiny, gęsi, kaczek. Można używać niewielkiej ilości masła (tłuszcz mleczny jest dobrze trawiony) oraz 2 łyżki olejów roślinnych dziennie. Wskazane są wędliny drobiowe, polędwica, szynka, cielęcina, indyki, kurczaki, jagnięcina, króliki i chude ryby (pstrąg, lin, karmazyn, dorsz, sandacz, flądra, okoń, szczupak, mintaj).

Należy używać łagodnych przypraw: soku z cytryny, melisy, koperku, pietruszki, majeranku, cynamonu, goździków, wanilii, bazylii, estragonu, ziół prowansalskich, tymianku, kminku 
i anyżku. Warto ograniczać picie kawy, mocnej herbaty i nadmiaru alkoholu, które działają drażniąco na przewód pokarmowy i mogą nasilać dolegliwości.

Zapalenie jelita grubego - dieta:

Przy biegunkach:

Wskazane są:

  • pszenne pieczywo, sucharki, ewentualnie graham, drobne kasze (kukurydziana, krakowska, manna, perłowa), ryż, gotowane ziemniaki,
  • napar z suszonych czerwonych jagód, kakao na wodzie, lampka czerwonego wytrawnego wina, kisiel, galaretki, marchew gotowana, tarte jabłko,
  • warzywa korzeniowe: marchewka, pietruszka, seler - gotowane,
  • sałata, cykoria,
  • jogurt naturalny i kefir.

Niewskazane są:

  • produkty o bardzo słodkim smaku (miód, soki winogronowy, jabłkowy, gruszkowy, słodkie mleko, słodkie napoje gazowane),
  • produkty ze słodzikami, np. sorbitolem takie jak, guma do żucia,
  • galaretki, dżemy,
  • świeże i suszone śliwki, gruszki, wiśnie, brzoskwinie
  • warzywa kapustne i strączkowe, cebula, czosnek, por, rzepa, rzodkiew, rzodkiewka.

Przy zaparciach i kurczowych bólach jelit:

Wskazane są:

  • pieczywo razowe i mieszane, makaron razowy, grube kasze (gryczana, pęczak, jęczmienna), płatki zbożowe,
  • 2-3 łyżki otrąb pszennych dodanych do jogurtu, kefiru lub zupy
  • surowe warzywa (sałata, pomidory, cykoria, marchewka, pietruszka, seler, buraki czerwone i papryka),
  • 1,5 litra nie gazowanej wody mineralnej, kompot z suszonych śliwek, bulion warzywny lub napary z ziół (mięty, pokrzywy, rumianku lub koperku),
  • suszone śliwki, morele, rodzynki.
  • na czczo szklanka przegotowanej chłodnej wody.

Niewskazane są:

  • warzywa, kapustne i strączkowe, cebula, czosnek i por,
  • sery żółte, pleśniowe i topione, tłuste misa i wędliny,
  • słodycze,
  • ryż, czekolada, suche pokarmy, mocna herbata, jagody oraz kakao.

Przy wzdęciach i bólach brzucha:

Wskazane są:

  • świeże zioła (koperek, natka, tymianek, bazylia, mięta),
  • napary ziołowe wspomagające trawienie, np. herbatka z bazylii łyżkę suszonych liści zalać szklanką wrzątku, parzyć 15-20 minut. Pić 3-4 razy dziennie po pół szklanki,
  • Lekkostrawne, chude, gotowane potrawy, pszenne, czerstwe pieczywo.

Niewskazane są:

  • dania tłuste,
  • ostre przyprawy (pieprz, chilli, ostra papryka, musztarda, chrzan, ocet),
  • gotowana, duszona i smażona kapusta,
  • warzywa strączkowe (soja, soczewica, groch, bób),
  • cebula, czosnek, por,
  • dania z grzybami,
  • pieczywo razowe i żytnie,
  • napoje gazowane.

By uspokoić bunt jelit, oprócz odpowiedniej diety niezbędny jest również spokojny tryb życia i ruch na świeżym powietrzu.

Uwaga! 
Zespół jelita nadwrażliwego daje podobne objawy jak nietolerancja laktozy. Dlatego, by się upewnić, co może być przyczyną dolegliwości, najlepiej wykluczyć nietolerancje laktozy (cukru mlekowego). Należy usunąć z diety mleko i wszystkie produkty zawierające nawet niewielką ilość mleka na trzy tygodnie. Trzeba je zastąpić chudym twarogiem, kefirem lub jogurtem naturalnym, które mają niewielkie ilości laktozy i obserwować, czy dolegliwości się zmniejszą. Po tej przerwie wypić 2-3 łyżki mleka. Jeśli dolegliwości się pojawią, prawdopodobnie bóle są związane z nietolerancją laktozy. Dolegliwość ta występuje często u seniorów oraz osób, które bardzo rzadko piły mleko. W ich przewodzie pokarmowym jest niewiele laktazy – enzymu trawiącego cukier mleczny, co powoduje bóle brzucha i biegunki. 

Comments